ಬೆಳಗಿನ ಚಹಾದಿಂದ ಹಿಡಿದು ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವವರೆಗಿನ ನಮ್ಮ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯೂ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ತಿಂಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, “ಬಂದ ಸಂಬಳವೆಲ್ಲ ಎಲ್ಲಿ ಹೋಯಿತು?” ಎಂದು ತಲೆಕೆಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೇ ಹೆಚ್ಚು. ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ, ನಮ್ಮ ಕಷ್ಟದ ಸಂಪಾದನೆಯ ಬಹುಪಾಲು ಹಣ ನಮಗರಿವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ, ಅನಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಖರ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಹಣ ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡುವುದೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೊಂದುಕೊಳ್ಳುವುದಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ, ನಮ್ಮ ಖರ್ಚುಗಳನ್ನು ಜಾಣ್ಮೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು. ನಿಮ್ಮ ಜೀವನಮಟ್ಟವನ್ನು ರಾಜಿಯಾಗದೆ, ದೈನಂದಿನ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಿ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹಣ ಉಳಿಸುವ ಕೆಲವು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಹಾಗೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ವಿಧಾನಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
೧. ಖರ್ಚುಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಗಾ ಇರಲಿ (ಬಡ್ಜೆಟಿಂಗ್): ತಿಂಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಬಜೆಟ್ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ. ದಿನಸಿ, ಹಾಲಿನ ಬಿಲ್, ಪ್ರಯಾಣ, ಟೀ-ಕಾಫಿ ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಣ್ಣ ಖರ್ಚನ್ನೂ ಒಂದು ಡೈರಿಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮೊಬೈಲ್ ಆಪ್ನಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಡುವ ಅಭ್ಯಾಸ ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ತಿಂಗಳಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದಾಗ, ಯಾವ ಅನಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಹಣ ಪೋಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟ ಚಿತ್ರಣ ನಿಮಗೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಖರ್ಚಿಗೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಮಿತಿ ಹೇರುವುದು ಹಣ ಪೋಲಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.
೨. ಮನೆಯೂಟಕ್ಕೆ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ: ವಾರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಬಿಡುವಿನ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಟೆಲ್ನಲ್ಲಿ ಊಟ ಮಾಡುವುದು ಇತ್ತೀಚಿನ ಟ್ರೆಂಡ್ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಜೇಬಿಗೆ ಕತ್ತರಿ ಹಾಕುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೂ ಹಾನಿಕರ. ವಾರಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ತಂದು, ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಿ ಕಚೇರಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವುದರಿಂದ ಮಾಸಿಕ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಉಳಿತಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಹೋಟೆಲ್ ಊಟವನ್ನು ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಅಥವಾ ವಿಶೇಷ ದಿನಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿ.
೩. ಡಿಜಿಟಲ್ ಚಂದಾದಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ (Subscriptions) ಕಡಿವಾಣ: ಅಮೆಜಾನ್ ಪ್ರೈಮ್, ನೆಟ್ಫ್ಲಿಕ್ಸ್ ಮುಂತಾದ ಒಟಿಟಿ (OTT) ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳು ಹಾಗೂ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಆಪ್ಗಳಿಗೆ ನಾವು ಮಾಸಿಕ ಚಂದಾದಾರಿಕೆ ಪಾವತಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ, ಸಮಯದ ಅಭಾವದಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ನಿಮಗೆ ಅತಿ ಅವಶ್ಯವಿರುವ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು, ಬಳಸದ ಆಪ್ಗಳ ಚಂದಾದಾರಿಕೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ. ಅಂತೆಯೇ, ಹೋಗದ ಜಿಮ್ಗೆ ಹಣ ಸುರಿಯುವ ಬದಲು ಪಾರ್ಕ್ನಲ್ಲಿ ವಾಕಿಂಗ್ ಅಥವಾ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ.
೪. ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ ವೆಚ್ಚದ ನಿರ್ವಹಣೆ: ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಬೆಲೆ ಗಗನಕ್ಕೇರುತ್ತಿರುವ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿದಿನ ಸ್ವಂತ ವಾಹನದಲ್ಲಿ ಕಚೇರಿಗೆ ತೆರಳುವುದು ದುಬಾರಿ. ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ (ಬಸ್, ರೈಲು) ಬಳಸಿ. ಕಚೇರಿ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳ ಜೊತೆ ಕಾರ್ಪೂಲಿಂಗ್ (Carpooling) ಮಾಡಬಹುದು. ಸಮೀಪದ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದು ಅಥವಾ ಸೈಕಲ್ ಬಳಸುವುದು ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೂ, ಜೇಬಿಗೂ ಎರಡಕ್ಕೂ ಲಾಭದಾಯಕ. ವಾಹನಗಳ ಸಕಾಲಿಕ ಸರ್ವಿಸ್ ಮಾಡಿಸುವುದು ಸಹ ಇಂಧನ ಉಳಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
೫. ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳಿಗಿಂತ ನಗದು ಬಳಸಿ: ಯುಪಿಐ (UPI) ಮತ್ತು ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಾದ ನಂತರ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಹಣ ಪಾವತಿಸುತ್ತೇವೆ. ಇದರಿಂದ ಖರ್ಚಾಗುತ್ತಿರುವ ಹಣದ ತೀವ್ರತೆ ನಮಗೆ ಅರಿವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದೇ, ಕಿಸೆಯಿಂದ ಭೌತಿಕವಾಗಿ ನೋಟುಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿ ಕೊಡುವಾಗ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಹೋಗುವಾಗ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮೊತ್ತದ ನಗದನ್ನು ಮಾತ್ರ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ.
೬. ವಿದ್ಯುತ್ ಉಳಿತಾಯ – ಹಣದ ಉಳಿತಾಯ: ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯುತ್ ಬಿಲ್ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ತಗ್ಗಿಸಬಹುದು. ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬೆಳಕು ಬಳಸಲು ಕಿಟಕಿಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿಡಿ. ಕೋಣೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುವಾಗ ಫ್ಯಾನ್, ಲೈಟ್ ಆಫ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಪಾಲಿಸಿ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಲ್ಬ್ಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಎಲ್ಇಡಿ (LED) ಬಲ್ಬ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ.
೭. ರಿಯಾಯಿತಿಗಳ ಮೋಡಿಗೆ ಒಳಗಾಗದಿರಿ ಹಾಗೂ ಬೃಹತ್ ಖರೀದಿ (Bulk Shopping): ದಿನಸಿ, ಸೋಪು, ಶಾಂಪೂ ಮುಂತಾದ ದೈನಂದಿನ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಸಗಟು (Bulk) ರೂಪದಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭದಾಯಕ. ಬಿಡಿಬಿಡಿಯಾಗಿ ತರುವುದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ವ್ಯಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಆನ್ಲೈನ್ ಅಥವಾ ಮಾಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ‘ಡಿಸ್ಕೌಂಟ್ ಸೇಲ್’ ಬೋರ್ಡ್ ನೋಡಿ, ಆಫರ್ನಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬ ಒಂದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅನಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ ಹಣ ಪೋಲು ಮಾಡಬೇಡಿ. ಖರೀದಿಸುವ ಮುನ್ನ ‘ಇದು ನನಗೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅಗತ್ಯವಿದೆಯೇ?’ ಎಂದು ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಯೋಚಿಸಿ.
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹಣಕಾಸು ಸಲಹೆಗಳು:
- ೫೦-೩೦-೨೦ ನಿಯಮ (50/30/20 Rule): ಹಣಕಾಸು ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ನಿಮ್ಮ ನಿವ್ವಳ ಆದಾಯವನ್ನು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಿ. ಶೇ. ೫೦ ರಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಅಗತ್ಯ ಖರ್ಚುಗಳಿಗೆ (ಬಾಡಿಗೆ, ದಿನಸಿ, ಇಎಂಐ), ಶೇ. ೩೦ ರಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಆಸೆಗಳಿಗೆ (ಮನರಂಜನೆ, ಪ್ರವಾಸ) ಹಾಗೂ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ. ೨೦ ರಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಉಳಿತಾಯ ಅಥವಾ ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಮೀಸಲಿಡಿ.
- ತುರ್ತು ನಿಧಿ (Emergency Fund) ಸ್ಥಾಪಿಸಿ: ಉಳಿಸಿದ ಹಣದಲ್ಲಿ ಒಂದಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಕೇವಲ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಿಗಾಗಿ (ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆ, ಉದ್ಯೋಗ ನಷ್ಟ) ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿಡಿ. ಇದು ಕನಿಷ್ಠ ನಿಮ್ಮ ೩ ರಿಂದ ೬ ತಿಂಗಳ ಖರ್ಚುಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವಷ್ಟು ಇರಬೇಕು.
ಹಣ ಉಳಿತಾಯ ಎಂಬುದು ಒಂದು ದಿನದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ನಿರಂತರ ಶಿಸ್ತಿನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಸರಿಯಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಯೋಜನೆ ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿನ ಸಣ್ಣ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಹಾಗೂ ನೆಮ್ಮದಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.
