ಶ್ಲೋಕ
ಯಜ್ಞಾರ್ಥಾತ್ಕರ್ಮಣೋಽನ್ಯತ್ರ ಲೋಕೋಽಯಂ ಕರ್ಮಬಂಧನಃ ।
ತದರ್ಥಂ ಕರ್ಮ ಕೌಂತೇಯ ಮುಕ್ತಸಂಗಃ ಸಮಾಚರ ॥
ಅರ್ಥ
ಯಜ್ಞಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡುವ ಕರ್ಮವನ್ನಲ್ಲದೆ, ಇತರ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳು ಮಾನವನನ್ನು ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಅರ್ಜುನನೇ, ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಯಜ್ಞಭಾವದಿಂದ ಕರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸು.
ವಿವರಣೆ
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣರು ಕರ್ಮದ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮಗಳು ಮಾನವನನ್ನು ಬಂಧನಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಲೋಕಹಿತ, ದೇವಾರ್ಥ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಭಾವದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮಗಳು ಬಂಧನವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಯಜ್ಞ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಹೋಮ-ಹವನವಲ್ಲ; ಅದು ಸಮಾಜದ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ, ಕರ್ತವ್ಯಭಾವದಿಂದ ಮಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಾರ್ಯವೂ ಯಜ್ಞವೇ. ಆಸಕ್ತಿ, ಲಾಭ, ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡಿದಾಗ ಆತ್ಮಶುದ್ಧಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ನಿಷ್ಕಾಮ ಕರ್ಮವೇ ಮುಕ್ತಿಗೆ ದಾರಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಗೀತೆಯು ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ ಸಂದೇಶ
ಸ್ವಾರ್ಥವಿಲ್ಲದೆ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮವೇ ನಿಜವಾದ ಪೂಜೆ.