ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅನೇಕರು 30 ವರ್ಷ ದಾಟಿದ ನಂತರ ತಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಎಷ್ಟೇ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಿದರೂ, ಪಥ್ಯವಿದ್ದರೂ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಕೊಬ್ಬು (Belly Fat) ಕರಗುವುದು ಕಷ್ಟವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಖ್ಯಾತ ವೈದ್ಯರಾದ ಡಾ. ಸೌರಭ್ ಸೇಥಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಕೇವಲ ಆಹಾರವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ದೇಹದ ಆಂತರಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳೂ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
30ರ ನಂತರ ಹೊಟ್ಟೆ ದಪ್ಪಗಾಗಲು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು
1. ಸ್ನಾಯುಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು (Muscle Loss): ನಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ದಶಕಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 3% ರಿಂದ 8% ರಷ್ಟು ಸ್ನಾಯುಗಳು ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಸ್ನಾಯುಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾದಂತೆ ದೇಹದ ಕ್ಯಾಲೊರಿ ಸುಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೂ ಕುಂಠಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಸ್ನಾಯುಗಳು ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿವೆ; ಅವುಗಳ ಬಲ ಕುಗ್ಗಿದಾಗ ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಸಕ್ಕರೆ ಅಂಶವು ಕೊಬ್ಬಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶೇಖರಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
2. ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಸೆನ್ಸಿಟಿವಿಟಿ ಇಳಿಕೆ: ವಯಸ್ಸಾದಂತೆ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ 4% ರಿಂದ 5% ರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ನಾವು ಸೇವಿಸುವ ಕಾರ್ಬೋಹೈಡ್ರೇಟ್ ಅತಿ ಬೇಗನೆ ಕೊಬ್ಬಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗಿ ಸೊಂಟದ ಸುತ್ತ ಶೇಖರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
3. ಹಾರ್ಮೋನುಗಳ ಏರುಪೇರು: 30ರ ನಂತರ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು, ಟೆಸ್ಟೋಸ್ಟೆರಾನ್ ಮತ್ತು ಈಸ್ಟ್ರೊಜೆನ್ ಮಟ್ಟ ಇಳಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒತ್ತಡದ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಆದ ‘ಕಾರ್ಟಿಸೋಲ್’ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಆಂತರಿಕ ಅಂಗಗಳ ಸುತ್ತ (Visceral Fat) ಕೊಬ್ಬು ಬೆಳೆಯಲು ನೇರ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
4. ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪ್ರಭಾವ: ಫ್ಯಾಟಿ ಲಿವರ್, ಮಧುಮೇಹ ಪೂರ್ವ ಹಂತ (Pre-diabetes) ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿನ ಟ್ರೈಗ್ಲಿಸರೈಡ್ ಸಮಸ್ಯೆ ಇರುವವರಲ್ಲಿ ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಪ್ರತಿರೋಧ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೊಬ್ಬನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಯಕೃತ್ತು ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆ (Metabolism) ಕುಂಠಿತಗೊಂಡಿರುವುದರ ಲಕ್ಷಣಗಳು
ನಿಮ್ಮ ಮೆಟಬಾಲಿಸಂ ನಿಧಾನವಾಗಿದ್ದರೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ:
- ದೇಹದ ತೂಕ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದರೂ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಸುತ್ತಳತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದು.
- ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಆಯಾಸ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿಯ ಕೊರತೆ.
- ಸಿಹಿ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ತಿನ್ನಬೇಕೆಂಬ ಹಂಬಲ (Sugar Cravings) ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದು.
- ಕಾರ್ಬೋಹೈಡ್ರೇಟ್ ಸೇವಿಸಿದ ನಂತರ ಹೊಟ್ಟೆ ಉಬ್ಬರಿಸುವುದು (Bloating).
ಹೊಟ್ಟೆಯ ಕೊಬ್ಬನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?
ಬೊಜ್ಜು ಮುಕ್ತ ದೇಹಕ್ಕಾಗಿ ತಜ್ಞರು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸರಳ ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ:
- ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಸೇವನೆ: ಸ್ನಾಯುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಮತ್ತು ಹಸಿವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಅಂಶ ಹೆಚ್ಚಿರಲಿ.
- ನಿಯಮಿತ ವ್ಯಾಯಾಮ: ವಾರದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಮೂರು ಬಾರಿ ವೇಗವಾದ ನಡಿಗೆ ಅಥವಾ ಜಿಮ್ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ.
- ದೈನಂದಿನ ನಡಿಗೆ: ದಿನವೂ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಸಂವೇದನೆ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬು ಕರಗಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಉತ್ತಮ ನಿದ್ರೆ: ದಿನಕ್ಕೆ 7 ರಿಂದ 8 ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಗಾಢ ನಿದ್ರೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ನಿದ್ರೆಯ ಕೊರತೆಯು ಹಾರ್ಮೋನುಗಳ ಅಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
- ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆ: ತೂಕ ಅಸಹಜವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ ತಜ್ಞ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ರಕ್ತದ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೂಕ್ತ.
ಗಮನಿಸಿ: ಈ ಮಾಹಿತಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಯಾಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವ ಮುನ್ನ ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಉತ್ತಮ.