ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ನಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದಿನಕ್ಕೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶೇಷ ಇತಿಹಾಸವಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಜೂನ್ 25ರ ದಿನವು ಭಾರತ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದ ಪಾಲಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದದ್ದು. ಈ ದಿನವು ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕರಾಳ ಘಟನೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಕ್ರೀಡಾ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರು ಸದಾ ಹೆಮ್ಮೆಪಡುವಂತಹ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಾಧನೆಗೂ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಜೂನ್ 25ರ ಪ್ರಮುಖ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘಟನೆಗಳು, ಗಣ್ಯರ ಜನನ-ಮರಣ ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷ ಆಚರಣೆಗಳ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಲೇಖನ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸದ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಮೈಲುಗಲ್ಲುಗಳು
ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಜೂನ್ 25 ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ:
- 1975ರ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ (ಕರಾಳ ದಿನ): ಅಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ, 1975ರ ಜೂನ್ 25ರ ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆಂತರಿಕ ‘ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ’ಯನ್ನು (Emergency) ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ವಾಕ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡ ಈ ದಿನವನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಕರಾಳ ಅಧ್ಯಾಯವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಸವಿನೆನಪಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ದಿನವನ್ನು ‘ಸಂವಿಧಾನ ಹತ್ಯಾ ದಿವಸ’ ಎಂದು ಆಚರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ.
- 1983ರ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ವಕಪ್ ವಿಜಯ: 1983ರ ಜೂನ್ 25ರಂದು ಕಪಿಲ್ ದೇವ್ ನೇತೃತ್ವದ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡವು, ಅಂದಿನ ಬಲಿಷ್ಠ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ತಂಡವನ್ನು ಮಣಿಸಿ ಚೊಚ್ಚಲ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಲಾರ್ಡ್ಸ್ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗೆಲುವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಕ್ರೀಡೆಯ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ದಿಕ್ಕನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿತು.
ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದ ಮಹತ್ವದ ಘಟನೆಗಳು
ಜಗತ್ತಿನ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳನ್ನು ತಿರುವಿ ಹಾಕಿದಾಗ ಜೂನ್ 25ರಂದು ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆದಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ:
- ಕೊರಿಯನ್ ಯುದ್ಧದ ಆರಂಭ (1950): ಉತ್ತರ ಕೊರಿಯಾದ ಸೇನೆಯು ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾದ ಗಡಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ದಾಳಿ ನಡೆಸುವ ಮೂಲಕ ಭೀಕರವಾದ ಕೊರಿಯನ್ ಯುದ್ಧ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಶುರುವಾಯಿತು.
- ಆನ್ ಫ್ರಾಂಕ್ ಡೈರಿ ಪ್ರಕಟಣೆ (1947): ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಭೀಕರತೆ ಹಾಗೂ ಯಹೂದಿಗಳ ಮೇಲಿನ ದೌರ್ಜನ್ಯವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ತೆರೆದಿಟ್ಟ, ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪುಸ್ತಕವಾದ “ದಿ ಡೈರಿ ಆಫ್ ಎ ಯಂಗ್ ಗರ್ಲ್” ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿತು.
- ಹೊಸ ದೇಶಗಳ ಉದಯ (1991): ಯುಗೊಸ್ಲಾವಿಯಾ ಒಕ್ಕೂಟದಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾ ಮತ್ತು ಸ್ಲೊವೇನಿಯಾ ದೇಶಗಳು ತಮ್ಮ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿಕೊಂಡವು.
ಜೂನ್ 25ರ ಪ್ರಮುಖ ಆಚರಣೆಗಳು
- ಜಾಗತಿಕ ವಿಟಲಿಗೋ ದಿನ (World Vitiligo Day): ಶ್ವೇತಕುಷ್ಠ (ಚರ್ಮದ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾಗುವ ಸ್ಥಿತಿ) ರೋಗದ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ಈ ದಿನವನ್ನು ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿದೆ.
- ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾವಿಕರ ದಿನ (Day of the Seafarer): ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಹಾಗೂ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ವಲಯಕ್ಕೆ ಹಡಗು ನಾವಿಕರು ನೀಡುವ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯು ಈ ದಿನದಂದು ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ.
- ಜಾಗತಿಕ ಬೀಟಲ್ಸ್ ದಿನ (Global Beatles Day): ಜಗತ್ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರಾಕ್ ಬ್ಯಾಂಡ್ ‘ದಿ ಬೀಟಲ್ಸ್’ ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಈ ಆಚರಣೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಗಣ್ಯರ ಜನನ ಮತ್ತು ಮರಣ
- ಜನನ:
- ವಿ. ಪಿ. ಸಿಂಗ್ (1931): ಭಾರತದ 7ನೇ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ವಿಶ್ವನಾಥ್ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಿಂಗ್.
- ಸುಚೇತಾ ಕೃಪಲಾನಿ (1908): ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿಯೇ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ (ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ) ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ್ತಿ.
- ಜಾರ್ಜ್ ಆರ್ವೆಲ್ (1903): ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ಹಾಗೂ ವಿಮರ್ಶಕ.
- ಮರಣ:
- ಮೈಕೆಲ್ ಜಾಕ್ಸನ್ (2009): ಕೋಟ್ಯಂತರ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಿಯರನ್ನು ರಂಜಿಸಿದ್ದ ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಪಾಪ್ ಗಾಯಕ ಹಾಗೂ ಅದ್ಭುತ ನರ್ತಕ (King of Pop).
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಜೂನ್ 25 ಕೇವಲ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ದಿನಾಂಕವಲ್ಲ; ಇದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಹೋರಾಟ, ಕ್ರೀಡಾ ಜಗತ್ತಿನ ಕ್ರಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಸಂಗೀತ ದಿಗ್ಗಜರ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ತನ್ನೊಡಲಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿಸಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಿನವಾಗಿದೆ.