ಶ್ಲೋಕ
ನ ಕರ್ಮಣಾಮನಾರಂಭಾನ್ನೈಷ್ಕರ್ಮ್ಯಂ ಪುರುಷೋಽಶ್ನುತೇ |
ನ ಚ ಸನ್ನ್ಯಾಸನಾದೇವ ಸಿದ್ಧಿಂ ಸಮಧಿಗಚ್ಛತಿ ||
ಅರ್ಥ
ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡದೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ನಿಷ್ಕರ್ಮ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಾರನು. ಕೇವಲ ಸನ್ಯಾಸವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದರಿಂದ ಮಾತ್ರ ಪರಿಪೂರ್ಣತೆ ಅಥವಾ ಸಿದ್ಧಿ ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
ವಿವರಣೆ
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತ್ಯಜಿಸುವುದರಿಂದ ಆತ್ಮೋನ್ನತಿ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕೆಲವರು ಕೆಲಸವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ದೂರ ಉಳಿದರೆ ಮೋಕ್ಷ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣನು ಹೇಳುವಂತೆ, ಕರ್ಮವಿಲ್ಲದೇ ಜೀವನ ಸಾಗುವುದೇ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕರ್ಮದಿಂದ ಓಡಿಹೋಗುವುದು ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪರಿಹಾರವಲ್ಲ. ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಫಲದ ಆಸೆ ಬಿಟ್ಟು ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದೇ ನಿಜವಾದ ಯೋಗ. ಹೊರಗಿನ ಸನ್ಯಾಸಕ್ಕಿಂತ ಒಳಗಿನ ವೈರಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧ ಉದ್ದೇಶ ಮುಖ್ಯವೆಂದು ಈ ಶ್ಲೋಕ ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ ಸಂದೇಶ
ಕರ್ತವ್ಯದಿಂದ ದೂರ ಓಡದೆ, ಅದನ್ನೇ ಸಾಧನೆಯ ದಾರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ನಿಜವಾದ ಯೋಗ.