ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ)
ಸಂಜಯ ಉವಾಚ
ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತು ಪಾಂಡವಾನೀಕಂ
ವ್ಯೂಢಂ ದುರ್ಯೋಧನಸ್ತದಾ |
ಆಚಾರ್ಯಮುಪಸಂಗಮ್ಯ
ರಾಜಾ ವಚನಮಬ್ರವೀತ್ ||
— ಭಗವದ್ಗೀತಾ 1.2
ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ)
ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದರು:
ಪಾಂಡವರ ಸೇನೆಯು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ,
ಅಂದು ದುರ್ಯೋಧನನು ತನ್ನ ಗುರು ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ
ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮಾತಾಡಿದನು.
ವಿವರಣೆ (ಸುಮಾರು 100 ಪದಗಳು)
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ದುರ್ಯೋಧನನ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗೀತೆ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ಪಾಂಡವರ ಸೇನೆಯ ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಂಡು, ದುರ್ಯೋಧನನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಆತ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ವಾಸವಿಲ್ಲದೆ, ತನ್ನ ಗುರು ದ್ರೋಣಾಚಾರ್ಯರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಇಲ್ಲಿ ದುರ್ಯೋಧನನ ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ಭಯ ಎರಡೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತವೆ. ಹೊರಗೆ ಧೈರ್ಯ ತೋರಿಸಿದರೂ, ಒಳಗೆ ಅಸ್ಥಿರತೆಯಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಈ ಶ್ಲೋಕ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಗೀತೆ ನಮಗೆ ಹೇಳುವುದು ಏನೆಂದರೆ, ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಶಕ್ತಿ ನಿಜವಾದ ಧೈರ್ಯವಲ್ಲ; ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದಿಂದ ಬಂದ ಶಕ್ತಿಯೇ ಶಾಶ್ವತ.
ಇಂದಿನ ಸಂದೇಶ
ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿ ಅಹಂಕಾರದಿಂದಲ್ಲ, ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.