ನಿದ್ರೆ ಬರುತ್ತಿರುವಾಗ, ಬೇಸರವಾದಾಗ ಅಥವಾ ದೇಹಕ್ಕೆ ವಿಪರೀತ ದಣಿವಿದ್ದಾಗ ಆಕಳಿಕೆ ಬರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಸಹಜ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಆದರೆ, ಕೆಲವರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ದಿನವಿಡೀ ಪದೇಪದೇ ಆಕಳಿಕೆ ಬರುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಆಕಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೃದಯಾಘಾತಕ್ಕೆ ತಳುಕುಹಾಕಿ ನೋಡುವ ಆತಂಕವೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ ಆಕಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೃದಯಾಘಾತದ ನೇರ ಸೂಚನೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು ತಪ್ಪು. ಹಾಗಾದರೆ ಆಕಳಿಕೆ ಏಕೆ ಬರುತ್ತದೆ? ಇದು ಯಾವೆಲ್ಲಾ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯಾಗಿರಬಹುದು? ಎಂಬುದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಆಕಳಿಕೆ ಏಕೆ ಬರುತ್ತದೆ? ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರಣಗಳೇನು? ಆಕಳಿಕೆ ಕೇವಲ ನಿದ್ರೆಯ ಸಂಕೇತವಲ್ಲ. ಇದರ ಹಿಂದೆ ಕೆಲವು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹಾಗೂ ದೈಹಿಕ ಕಾರಣಗಳಿವೆ:
- ಮೆದುಳಿನ ತಾಪಮಾನ ನಿಯಂತ್ರಣ: ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮೆದುಳು ಬಿಸಿಯಾದಾಗ ಅದನ್ನು ತಂಪು ಮಾಡಲು ದೇಹವು ಆಕಳಿಕೆಯ ಮೊರೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಆಕಳಿಸುವಾಗ ನಾವು ಆಳವಾಗಿ ಉಸಿರು ಎಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ, ತಂಪಾದ ಗಾಳಿ ಒಳಹೋಗಿ ರಕ್ತ ಪರಿಚಲನೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮೆದುಳು ತಂಪಾಗುತ್ತದೆ.
- ಆಮ್ಲಜನಕದ ಪೂರೈಕೆ: ದೇಹದಲ್ಲಿ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಕೊರತೆಯಾಗಿ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ, ದೇಹವು ತಕ್ಷಣವೇ ಹೆಚ್ಚು ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ಒಳತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಆಕಳಿಕೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುತ್ತದೆ.
- ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಹಾಗೂ ದಣಿವು: ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ಎಚ್ಚರದ ನಡುವಿನ ಬದಲಾವಣೆ, ವಿಪರೀತ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಅಥವಾ ಏಕತಾನತೆಯ (ಬೇಸರ) ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದಾಗ ಮೆದುಳು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಚುರುಕುಗೊಳಿಸಲು ಆಕಳಿಸುತ್ತದೆ.
- ಅನುಕರಣೆ (ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ): ಎದುರಿಗಿರುವವರು ಆಕಳಿಸುವುದನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ನಮಗೂ ಆಕಳಿಕೆ ಬರುವುದು ಸಹಜ. ಇದು ಮನುಷ್ಯನ ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿರುವ ‘ಮಿರರ್ ನ್ಯೂರಾನ್’ಗಳ (ಸಹಾನುಭೂತಿಯ ಸಂಕೇತ) ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಅತಿಯಾದ ಆಕಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಹೃದಯಾಘಾತದ ನಡುವೆ ಸಂಬಂಧವಿದೆಯೇ? ಅತಿಯಾಗಿ ಆಕಳಿಸುವುದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೃದಯಾಘಾತದ ಲಕ್ಷಣ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ನೇರವಾದ ಬಲವಾದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪುರಾವೆಗಳೂ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಹೃದಯದ ಸುತ್ತಲಿನ ‘ವೇಗಸ್ ನರ’ (Vagus nerve) ಪ್ರಚೋದನೆಗೊಂಡಾಗ ಅತಿಯಾದ ಆಕಳಿಕೆ ಬರಬಹುದು. ನೀವು ಕೇವಲ ಆಕಳಿಕೆ ಬಂದರೆ ಭಯಪಡಬೇಕಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆಕಳಿಕೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು:
- ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಗಿತ ಅಥವಾ ತೀವ್ರವಾದ ಎದೆನೋವು.
- ಉಸಿರಾಡಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವುದು.
- ವಿಪರೀತ ಬೆವರುವಿಕೆ ಮತ್ತು ವಾಕರಿಕೆ.
- ತಲೆಸುತ್ತುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಕುತ್ತಿಗೆ, ದವಡೆ, ಭುಜ ಮತ್ತು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ನೋವು. ಈ ಮೇಲಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಕಳಿಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದು ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಸೂಚನೆಯಾಗಿರಬಹುದು, ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವು ಪಡೆಯುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಪದೇಪದೇ ಆಕಳಿಕೆ ಬರಲು ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು
- ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾ (Sleep Apnea): ರಾತ್ರಿ ನಿದ್ರಿಸುವಾಗ ಉಸಿರಾಟದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯವಾಗಿ ನಿದ್ರೆ ಹಾಳಾಗುವ ಸಮಸ್ಯೆಯಿದು. ಇದರಿಂದ ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ದಣಿವು ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಆಕಳಿಕೆ ಬರುತ್ತದೆ.
- ಔಷಧಿಗಳ ಅಡ್ಡಪರಿಣಾಮ: ಖಿನ್ನತೆ, ಅಲರ್ಜಿ ಅಥವಾ ನೋವು ನಿವಾರಕ ಮಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವವರಲ್ಲಿ ಇದು ಅಡ್ಡಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
- ರಕ್ತಹೀನತೆ ಮತ್ತು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶದ ಕೊರತೆ: ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿಣಾಂಶದ ಕೊರತೆ ಇದ್ದಾಗ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಸರಬರಾಜು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಪದೇಪದೇ ಆಕಳಿಕೆ ಬರುತ್ತದೆ.
- ನರಸಂಬಂಧಿ ಕಾಯಿಲೆಗಳು: ಅಪರೂಪದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಮಲ್ಟಿಪಲ್ ಸ್ಕ್ಲೆರೋಸಿಸ್ ಅಥವಾ ಪಾರ್ಕಿನ್ಸನ್ಸ್ನಂತಹ ನರಮಂಡಲದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿದ್ದಾಗಲೂ ವಿಪರೀತ ಆಕಳಿಕೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಪರಿಹಾರಗಳೇನು?
- ದೀರ್ಘ ಉಸಿರಾಟ: ಪದೇಪದೇ ಆಕಳಿಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದರೆ ಮೂಗಿನ ಮೂಲಕ ದೀರ್ಘವಾಗಿ ಉಸಿರು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಬಾಯಿಯ ಮೂಲಕ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬಿಡಿ.
- ತಣ್ಣೀರು ಬಳಸಿ: ತಂಪಾದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದು ಅಥವಾ ಮುಖಕ್ಕೆ ತಣ್ಣೀರು ಎರಚಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಮೆದುಳು ತಂಪಾಗಿ ಆಕಳಿಕೆ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ.
- ನಡಿಗೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಯಾಮ: ಒಂದೇ ಕಡೆ ಕುಳಿತು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಎದ್ದು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ನಡೆಯಿರಿ ಮತ್ತು ದೇಹವನ್ನು ಸ್ಟ್ರೆಚ್ ಮಾಡಿ.
- ಉತ್ತಮ ನಿದ್ರೆ: ಪ್ರತಿದಿನ ೭-೮ ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದ ನಿದ್ರೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ.
ವೈದ್ಯರನ್ನು ಯಾವಾಗ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬೇಕು? ರಾತ್ರಿ ಸರಿಯಾಗಿ ನಿದ್ರೆ ಮಾಡಿ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಎದ್ದ ಮೇಲೂ ಆಕಳಿಕೆ ನಿಲ್ಲುತ್ತಿಲ್ಲ, ದಿನವಿಡೀ ತೀವ್ರವಾದ ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ತು ಆವರಿಸುತ್ತಿದೆ, ಹಾಗೂ ಆಕಳಿಕೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ ಅಥವಾ ಎದೆನೋವಿನಂತಹ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಿದ್ದರೆ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸದೆ ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ನಮ್ಮ ಸಮಗ್ರ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗಾಗಿ ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಪುಟಗಳಿಗೆ ಸಬ್ ಸ್ಕ್ರೈಬ್ ಆಗಲು WhatsApp Group:https://chat.whatsapp.com/KnDIfiBURQ9G5sLEJLqshk
Facebook page: https://www.facebook.com/samagrasudii
Sharechat: https://sharehat.com/profile/edu514826335?d=n
Twitter: https://twitter.com/SuddiSamagra
Threads: https://www.threads.net/@samagrasuddi.co.in
Instagram: https://www.instagram.com/samagrasuddi.co.in/
Telegram: https://t.me/+E1ubNzdguQ5jN2Y1
Whats App Channel: https://whatsapp.com/channel/0029VbDbOsBD8SE2H0L3d40j