ಶ್ಲೋಕ (ಸಂಸ್ಕೃತ)
अपाने जुह्वति प्राणं प्राणेऽपानं तथापरे ।
प्राणापानगती रुद्ध्वा प्राणायामपरायणाः ॥
ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ)
ಅಪಾನೆ ಜುಹ್ವತಿ ಪ್ರಾಣಂ ಪ್ರಾಣೇऽಪಾನಂ ತಥಾಪರೆ ।
ಪ್ರಾಣಾಪಾನಗತೀ ರುದ್ಧ್ವಾ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಪರಾಯಣಾಃ ॥
ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ
ಕೆಲವರು ಅಪಾನ ವಾಯುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ; ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಪ್ರಾಣದಲ್ಲಿ ಅಪಾನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಾಣ ಮತ್ತು ಅಪಾನಗಳ ಚಲನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗುತ್ತಾರೆ.
ವಿವರಣೆ
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯೋಗಿಗಳು ಪ್ರಾಣ ಮತ್ತು ಅಪಾನ ವಾಯುಗಳ ಚಲನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉಸಿರಾಟದ ನಿಯಂತ್ರಣದಿಂದ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಹಿಡಿತ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಪ್ರಾಣಾಯಾಮವು ಕೇವಲ ಶ್ವಾಸ ವ್ಯಾಯಾಮವಲ್ಲ, ಅದು ಆತ್ಮಸಾಧನೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ನಿಯಮಿತ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಶಾಂತಿ, ಸಮತೋಲನ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕವು ನಮಗೆ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಉಸಿರಾಟದ ಮೂಲಕ ಜೀವನವನ್ನು ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವ ಪಾಠವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ ಸಂದೇಶ
“ಉಸಿರಿನ ನಿಯಂತ್ರಣವೇ ಮನಸ್ಸಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ.”
