ಶ್ಲೋಕ (ಸಂಸ್ಕೃತ)
आरुरुक्षोर्मुनेर्योगं कर्म कारणमुच्यते ।
योगारूढस्य तस्यैव शमः कारणमुच्यते ॥ ६.३ ॥
ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಆರುರುಕ್ಷೋರ್ಮುನೇರ್ ಯೋಗಂ ಕರ್ಮ ಕಾರಣಮುಚ್ಯತೇ ।
ಯೋಗಾರೂಢಸ್ಯ ತಸ್ಯೈವ ಶಮಃ ಕಾರಣಮುಚ್ಯತೇ ॥ ೬.೩ ॥
ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ
ಯೋಗವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಬಯಸುವ ಸಾಧಕನಿಗೆ ಕರ್ಮವು ಸಾಧನವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾದವನಿಗೆ ಮನಸ್ಸಿನ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹವೇ ಮುಖ್ಯ ಸಾಧನವಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿವರಣೆ
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಯೋಗಸಾಧನೆಯ ಎರಡು ಹಂತಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯೋಗದ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ಕರ್ತವ್ಯನಿಷ್ಠೆ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇವು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ ಯೋಗದತ್ತ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ, ಮನಸ್ಸಿನ ಶಾಂತಿ, ಆತ್ಮಸಂಯಮ ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನವೇ ಪ್ರಮುಖವಾಗುತ್ತವೆ. ಗೀತೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಜೀವನದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹಂತದಲ್ಲೂ ಸೂಕ್ತವಾದ ಸಾಧನೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಕರ್ಮದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪಯಣವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಆತ್ಮಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿ ಯೋಗಿಯು ಶಾಶ್ವತ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ದೈವಿಕ ಅನುಭವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಇದೇ ಧ್ಯಾನ ಯೋಗದ ಸಾರವಾಗಿದೆ.
ಇಂದಿನ ಸಂದೇಶ
“ಕರ್ಮದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಸಾಧನೆ, ಮನಸ್ಸಿನ ಶಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಪೂರ್ಣತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.”