ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದ ಇತಿಹಾಸ, ಉದ್ದೇಶ, ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೀಡೆಗಳು, ಭಾರತದ ಸಾಧನೆ, 2010 ದೆಹಲಿ ಗೇಮ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಭವಿಷ್ಯದ ಮಾಹಿತಿ ಕುರಿತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಕನ್ನಡ ಲೇಖನ.
ಜುಲೈ 28: ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಬಹು-ಕ್ರೀಡಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ (Commonwealth Games), ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಕ್ರೀಡಾ ಸ್ನೇಹ, ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಮಹತ್ವದ ಕ್ರೀಡಾ ಹಬ್ಬವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ನಡೆಯುವ ಈ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಏಷ್ಯಾ, ಆಫ್ರಿಕಾ, ಯುರೋಪ್, ಅಮೆರಿಕ ಹಾಗೂ ಓಷಿಯಾನಿಯಾ ಖಂಡಗಳ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ ಎಂದರೇನು?
ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ನಡೆಯುವ ಬಹು-ಕ್ರೀಡಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಯೇ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ. ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್ ನಂತರ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಬಹು-ಕ್ರೀಡಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಈ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವು ಕೇವಲ ಪದಕಗಳ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲ; ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಸ್ನೇಹ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಿನಿಮಯ ಮತ್ತು ಯುವ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಿಗೆ ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
- ಮೊದಲ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವು 1930ರಲ್ಲಿ ಕೆನಡಾದ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.
- ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಎಂಪೈರ್ ಗೇಮ್ಸ್ (British Empire Games) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
- ನಂತರ British Empire and Commonwealth Games, British Commonwealth Games ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿ, 1978ರಿಂದ Commonwealth Games ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ.
- ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 11 ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರೆ, ಇಂದು 70ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ.
ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಗೇಮ್ಸ್ ಫೆಡರೇಶನ್
ಈ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವನ್ನು Commonwealth Games Federation (CGF) ಆಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ. ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದ ನಿಯಮಗಳು, ಆತಿಥೇಯ ನಗರ ಆಯ್ಕೆ, ಕ್ರೀಡಾ ವಿಭಾಗಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಎಷ್ಟು ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ?
ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವು ಪ್ರತಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ವಿಶ್ವಯುದ್ಧದಂತಹ ಕೆಲವು ವಿಶೇಷ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೀಡೆಗಳು
ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೆಳಗಿನ ಕ್ರೀಡೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ.
- ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್
- ಈಜು
- ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್
- ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್
- ಕುಸ್ತಿ
- ವೇಟ್ಲಿಫ್ಟಿಂಗ್
- ಹಾಕಿ
- ಟೇಬಲ್ ಟೆನಿಸ್
- ಸ್ಕ್ವಾಷ್
- ಸೈಕ್ಲಿಂಗ್
- ಜಿಮ್ನಾಸ್ಟಿಕ್ಸ್
- ಶೂಟಿಂಗ್ (ಆಯ್ದ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ)
- ಕ್ರಿಕೆಟ್ (ಆಯ್ದ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ)
- ನೆಟ್ಬಾಲ್
- ರಗ್ಬಿ ಸೆವೆನ್ಸ್
- ಟ್ರೈಯಾಥ್ಲಾನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕ್ರೀಡೆಗಳು.
ಭಾರತದ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ
ಭಾರತವು ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕುಸ್ತಿ, ವೇಟ್ಲಿಫ್ಟಿಂಗ್, ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್, ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್, ಶೂಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಟೇಬಲ್ ಟೆನಿಸ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ವೇದಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತ ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸಿದ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ
2010ರಲ್ಲಿ ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವನ್ನು ಭಾರತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಆಯೋಜಿಸಿತು. ಇದು ಭಾರತದ ಕ್ರೀಡಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ.
ಆ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತನ್ನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿ ಪದಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತು.
ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆಗಳು
ಭಾರತದ ಪರ ಅನೇಕ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು ದೇಶದ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಅವರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರು:
- ಪಿ.ವಿ. ಸಿಂಧು
- ಸೈನಾ ನೆಹ್ವಾಲ್
- ನೀರಜ್ ಚೋಪ್ರಾ
- ಮೀರಾಬಾಯಿ ಚಾನು
- ಬಜರಂಗ್ ಪೂನಿಯಾ
- ಸಾಕ್ಷಿ ಮಲಿಕ್
- ವಿನೇಶ್ ಫೋಗಾಟ್
- ಕಿದಂಬಿ ಶ್ರೀಕಾಂತ್
- ಅಚಂತ ಶರತ್ ಕಮಲ್
- ನಿಖತ್ ಜರೀನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕರು.
ಪದಕಗಳ ಮಹತ್ವ
ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಿಧದ ಪದಕಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಚಿನ್ನ (Gold)
- ಬೆಳ್ಳಿ (Silver)
- ಕಂಚು (Bronze)
ಈ ಪದಕಗಳು ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳ ಸಾಧನೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದ ಉದ್ದೇಶ
- ಕ್ರೀಡೆಯ ಮೂಲಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ನೇಹ ಬೆಳೆಸುವುದು.
- ಯುವ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಿಗೆ ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು.
- ಕ್ರೀಡಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು.
- ಸಮಾನತೆ, ಗೌರವ ಮತ್ತು ಸೌಹಾರ್ದತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದು.
- ಆರೋಗ್ಯಕರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದು.
ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಸವಾಲುಗಳು
ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ವೆಚ್ಚದ ಹೆಚ್ಚಳ, ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸಲು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಆಸಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು, ಕೆಲವು ಕ್ರೀಡೆಗಳ ಸೇರ್ಪಡೆ ಮತ್ತು ಕೈಬಿಡುವ ವಿಚಾರಗಳು, ಪ್ರಸಾರ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬದಲಾವಣೆ ಮುಂತಾದ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆದರೂ ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಕ್ರೀಡಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಭವಿಷ್ಯದ ನಿರೀಕ್ಷೆ
ಹೊಸ ಕ್ರೀಡೆಗಳ ಸೇರ್ಪಡೆ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಕೆ, ಮಹಿಳಾ ಕ್ರೀಡೆಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉತ್ತೇಜನ ಹಾಗೂ ಯುವ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವು ಇನ್ನಷ್ಟು ಸಮಗ್ರ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಕ್ರೀಡಾ ಹಬ್ಬವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವು ಕೇವಲ ಪದಕಗಳಿಗಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲ. ಇದು ವಿಶ್ವದ ವಿವಿಧ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ನೇಹ, ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಭಾರತ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಈ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ ಹೊಸ ಪ್ರತಿಭೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ, ಕ್ರೀಡಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಹಾಗೂ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಮಹತ್ವದ ಅವಕಾಶವಾಗಿದೆ.