ಶ್ಲೋಕ (ಸಂಸ್ಕೃತ)
चञ्चलं हि मनः कृष्ण प्रमाथि बलवद्दृढम् ।
तस्याहं निग्रहं मन्ये वायोरिव सुदुष्करम् ॥ ६.३४ ॥
ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಚಂಚಲಂ ಹಿ ಮನಃ ಕೃಷ್ಣ ಪ್ರಮಾಥಿ ಬಲವದ್ದೃಢಮ್ ।
ತಸ್ಯಾಹಂ ನಿಗ್ರಹಂ ಮನ್ಯೇ ವಾಯೋರಿವ ಸುದುಷ್ಕರಮ್ ॥ ೬.೩೪ ॥
ಅರ್ಥ
ಅರ್ಜುನನು ಹೇಳಿದನು: “ಓ ಕೃಷ್ಣ! ಮನಸ್ಸು ಅತ್ಯಂತ ಚಂಚಲವಾಗಿದೆ. ಅದು ಪ್ರಬಲವೂ, ಹಠಮಾರಿಯೂ ಆಗಿದೆ. ಅದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಬೀಸುವ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವಷ್ಟೇ ಕಷ್ಟಕರವೆಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.”
ವಿವರಣೆ
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನನು ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮನಸ್ಸು ಕ್ಷಣಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಆಸೆಗಳು, ಆಲೋಚನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಭಾವನೆಗಳ ಕಡೆಗೆ ಓಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲ ಎಂಬ ತನ್ನ ಅನುಭವವನ್ನು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಮುಂದೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಸಾಧಕನಿಗೂ ಎದುರಾಗುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಭಗವದ್ಗೀತೆಯು ನಿರಾಶರಾಗಬೇಡಿ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಅಭ್ಯಾಸ (ನಿರಂತರ ಸಾಧನೆ) ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯ (ಆಸಕ್ತಿಯ ತ್ಯಾಗ) ಎಂಬ ಎರಡು ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಉಪದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಇಂದಿನ ಸಂದೇಶ
“ಮನಸ್ಸನ್ನು ಜಯಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ; ಆದರೆ ನಿರಂತರ ಅಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ಅದು ಸಾಧ್ಯ.”
Follow the ಸಮಗ್ರ ಸುದ್ದಿ Telegram Channel: https://t.me/SamagraSuddi
ಸಮಗ್ರ ಸುದ್ದಿ channel on WhatsApp: https://whatsapp.com/channel/0029VbDbOsBD8SE2H0L3d40j