ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆದಾಯ ಗಳಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತೆರಿಗೆ (Tax) ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆಯ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇತನ ಪಡೆಯುವವರು, ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಆದಾಯ ಗಳಿಸುವವರು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್ ಸ್ಲ್ಯಾಬ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಕಟ್ಟಬೇಕು. ಆದರೆ, ಭಾರತೀಯ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ (Income Tax Act, 1961) ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆದಾಯಗಳಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಬರುವ ಆದಾಯವು ‘ಜೀರೋ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್‘ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ.
ಯಾವೆಲ್ಲಾ ಆದಾಯಗಳಿಗೆ ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ಇದೆ ಎನ್ನುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:
1. ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ಬರುವ ಆದಾಯ
ಭಾರತವು ಕೃಷಿ ಪ್ರಧಾನ ದೇಶವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ರೈತರನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಕೃಷಿ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಿದೆ. ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 10(1) ರ ಅನ್ವಯ, ಬೆಳೆದ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾರಾಟ, ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಬರುವ ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಗಳಿಸುವ ಹಣಕ್ಕೆ ತೆರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
2. ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿವಾಹದ ಉಡುಗೊರೆಗಳು
ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರ ನಿಧನದ ನಂತರ ಉಯಿಲಿನ ಮೂಲಕ (Will) ಅಥವಾ ವಂಶಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ವಾರಸುದಾರರಿಗೆ ಸಿಗುವ ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ತೆರಿಗೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ, ವಿವಾಹದಂತಹ ಶುಭ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರು ಹಾಗೂ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿಕರಿಂದ ಪಡೆಯುವ ಉಡುಗೊರೆಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣ ತೆರಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
ಗಮನಿಸಿ: ಸಂಬಂಧಿಕರಲ್ಲದವರಿಂದ 50,000 ರೂ. ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ ನಗದು ಅಥವಾ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಪಡೆದರೆ, ಅದು ತೆರಿಗೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಿದರೆ, ಆ ಬಾಡಿಗೆ ಆದಾಯದ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
3. ಸರ್ಕಾರಿ ಉಳಿತಾಯ ಯೋಜನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಜೀವ ವಿಮೆ
ಸುಕನ್ಯಾ ಸಮೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ (SSY), ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಭವಿಷ್ಯ ನಿಧಿ (PPF) ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಭವಿಷ್ಯ ನಿಧಿ (EPF) ಯಂತಹ ಜನಪ್ರಿಯ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮೆಚ್ಯೂರಿಟಿ (ಅವಧಿ ಮುಕ್ತಾಯ) ನಂತರ ಕೈಗೆ ಬರುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ತೆರಿಗೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೇ ರೀತಿ, ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 10(10D) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವ ವಿಮೆಯ (Life Insurance) ಮೆಚ್ಯೂರಿಟಿ ಹಣ ಅಥವಾ ಮರಣ ಪರಿಹಾರ ಮೊತ್ತವೂ (Death claim) ಸಂಪೂರ್ಣ ತೆರಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ.
4. ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ (Scholarships)
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವ್ಯಾಸಂಗಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸರ್ಕಾರ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನೀಡುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 10(16) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ಇದೆ. ಇದು ಎಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತವಾಗಿದ್ದರೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಅಥವಾ ಪೋಷಕರು ಇದರ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ಕಟ್ಟುವಂತಿಲ್ಲ.
5. ನಿವೃತ್ತಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು
ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ನಿವೃತ್ತರಾದಾಗ ಅಥವಾ ಕೆಲಸ ಬಿಟ್ಟಾಗ ಸಿಗುವ ಗ್ರಾಚ್ಯುಟಿ ಮೊತ್ತ (Gratuity) ಮತ್ತು ತಾವು ಬಳಸದ ರಜೆಗಳನ್ನು ನಗದೀಕರಣ (Leave encashment) ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಬರುವ ಹಣಕ್ಕೆ (ಸರ್ಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಮಿತಿಯೊಳಗೆ) ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಸ್ವಯಂ ನಿವೃತ್ತಿ ಯೋಜನೆ (VRS) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಡೆಯುವ 5 ಲಕ್ಷ ರೂ. ವರೆಗಿನ ಮೊತ್ತಕ್ಕೂ ತೆರಿಗೆ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ.
6. ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ (Partnership Firm) ಸಿಗುವ ಲಾಭ
ಯಾವುದಾದರೂ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ (Partnership firm) ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿದ್ದು, ಅದರಿಂದ ಲಾಭದ ಪಾಲು ಬಂದರೆ, ಆ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಸೆಕ್ಷನ್ 10(2A) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ, ಕಂಪನಿಯು ತನ್ನ ಒಟ್ಟು ಲಾಭದ ಮೇಲೆ ಈಗಾಗಲೇ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪಾಲುದಾರರು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ತೆರಿಗೆ ಕಟ್ಟುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
7. ಹಿಂದೂ ಅವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬದ (HUF) ಆದಾಯ
ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 10(2) ರ ಪ್ರಕಾರ, ಹಿಂದೂ ಅವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬದ (Hindu Undivided Family) ಆದಾಯದಿಂದ ಆ ಕುಟುಂಬದ ಯಾವುದೇ ಸದಸ್ಯನಿಗೆ ಸಿಗುವ ಹಣದ ಮೇಲೆ ಆತ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ತೆರಿಗೆ ಕಟ್ಟುವಂತಿಲ್ಲ. HUF ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಈಗಾಗಲೇ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಈ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ತೆರಿಗೆ ಉಳಿತಾಯ ಕೇವಲ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಯಾವೆಲ್ಲಾ ವಿನಾಯಿತಿಗಳಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲೂ ಅಡಗಿದೆ. ಈ ಮಾಹಿತಿಯು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ತಮ್ಮ ಹಣಕಾಸು ಯೋಜನೆಯನ್ನು (Financial Planning) ಇನ್ನಷ್ಟು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
