ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಗೊರಕೆ (Snoring) ಹೊಡೆಯುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ, ಇದರಿಂದ ಯಾರಿಗೂ ತೊಂದರೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಬಹುತೇಕರು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಅತಿಯಾದ ಗೊರಕೆ ಕೇವಲ ಶಬ್ದದ ಕಿರಿಕಿರಿಯಲ್ಲ; ಇದು ಗಂಭೀರ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಾದ ‘ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾ’ (Sleep Apnea) ಅಥವಾ ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆಯ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯಾಗಿರಬಹುದು. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೆ ಇದು ಜೀವಕ್ಕೆ ಕುತ್ತು ತರುವ ಅಪಾಯಗಳಿಗೂ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾ, ಅದರ ಕಾರಣಗಳು, ಅಪಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವಿಧಾನಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:
ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾ (Sleep Apnea) ಎಂದರೇನು?
ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಉಸಿರಾಟದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪದೇ ಪದೇ ಕೆಲವು ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಕಾಲ ನಿಲ್ಲುವುದು ಮತ್ತು ಮತ್ತೆ ದಿಢೀರನೆ ಶುರುವಾಗುವುದನ್ನು ‘ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾ’ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಉಸಿರಾಟ ನಿಂತಾಗ ಮೆದುಳಿಗೆ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಪೂರೈಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಆಗ ಮೆದುಳು ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಂಡು ಉಸಿರಾಡಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಗಾಢ ನಿದ್ರೆಗೆ ಭಂಗ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ವಿಪರೀತ ಸುಸ್ತು, ಆಯಾಸ ಕಾಡುತ್ತದೆ.
ಬೊಜ್ಜು (Obesity) ಮತ್ತು ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾಗೆ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವೇನು?
ಅಧಿಕ ತೂಕ ಅಥವಾ ಬೊಜ್ಜು ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
- ಕೊಬ್ಬಿನ ಶೇಖರಣೆ: ದೇಹದ ತೂಕ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ, ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಮತ್ತು ಗಂಟಲಿನ ಒಳಭಾಗದ ಸುತ್ತಲೂ ಕೊಬ್ಬು ಶೇಖರಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
- ವಾಯುನಾಳ ಕಿರಿದಾಗುವುದು: ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುವಾಗ ಗಂಟಲಿನ ಸ್ನಾಯುಗಳು ಸಡಿಲಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಕೊಬ್ಬಿನ ಭಾರದಿಂದ ಉಸಿರಾಟದ ನಾಳ (Airway) ಕಿರಿದಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿಹೋಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಉಸಿರಾಡಲು ಕಷ್ಟವಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ಶಬ್ದದೊಂದಿಗೆ ಗೊರಕೆ ಮತ್ತು ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ತಪಾಸಣೆ (Diagnosis) ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ?
ಗೊರಕೆ ಮತ್ತು ನಿದ್ರಾಹೀನತೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ, ವೈದ್ಯರು (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಎನ್ಟಿ ತಜ್ಞರು ಅಥವಾ ಪಲ್ಮನಾಲಜಿಸ್ಟ್) ಈ ಕೆಳಗಿನ ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ:
- ಸ್ಲೀಪ್ ಸ್ಟಡಿ (Polysomnography): ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಪರೀಕ್ಷೆ. ರೋಗಿಯು ನಿದ್ರಾ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ (Sleep Lab) ಅಥವಾ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಯಂತ್ರದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಕಳೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರೋಗಿಯ ಉಸಿರಾಟದ ಗತಿ, ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಮಟ್ಟ (Oxygen levels), ಹೃದಯದ ಬಡಿತ, ಮತ್ತು ಮೆದುಳಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಇದರ ವರದಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಮಸ್ಯೆಯ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು (Mild, Moderate, Severe) ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಆಗುವ ಅಪಾಯಗಳು (ಹೃದಯದ ಕಾಯಿಲೆ, ಸ್ಟ್ರೋಕ್)
ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೆ ಅದು ದೇಹದ ಮೇಲೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೃದಯದ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ:
- ಹೃದಯದ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡ: ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ಉಸಿರಾಟ ನಿಂತಾಗ ರಕ್ತದಲ್ಲಿನ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಮಟ್ಟ ದಿಢೀರನೆ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ (Blood Pressure) ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.
- ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿ ಕಾಯಿಲೆಗಳು: ಆಮ್ಲಜನಕದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಹೃದಯವು ಹೆಚ್ಚು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಇದು ಹೃದಯದ ಲಯ ತಪ್ಪುವಿಕೆ (Arrhythmia), ಹೃದಯಾಘಾತ (Heart Attack) ಮತ್ತು ಹಾರ್ಟ್ ಫೇಲ್ಯೂರ್ಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
- ಸ್ಟ್ರೋಕ್ (Stroke/ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯು): ಮೆದುಳಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ರಕ್ತ ಪೂರೈಕೆಯಾಗದಿದ್ದಾಗ ಅಥವಾ ರಕ್ತನಾಳಗಳಲ್ಲಿ ತಡೆ ಉಂಟಾದಾಗ ಸ್ಟ್ರೋಕ್ ಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯರಿಗಿಂತ ಮೂರರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ.
ಯಾವ ರೀತಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ (Treatments) ನೀಡಬಹುದು?
ಸಮಸ್ಯೆಯ ತೀವ್ರತೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವಿಧಾನಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ:
1. ಜೀವನಶೈಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು (ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ):
- ತೂಕ ಇಳಿಕೆ: ಬೊಜ್ಜು ಕರಗಿಸುವುದು ಅತಿ ಮುಖ್ಯವಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ತೂಕ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಕೊಬ್ಬು ಕರಗಿ ಉಸಿರಾಟ ಸುಗಮವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಮಲಗುವ ಭಂಗಿ: ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಮಲಗುವ ಬದಲು ಒಂದು ಬದಿಗೆ (Side sleeping) ತಿರುಗಿ ಮಲಗುವುದರಿಂದ ವಾಯುನಾಳ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು.
- ಧೂಮಪಾನ ಮತ್ತು ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಸೇವನೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವುದು.
2. ವೈದ್ಯಕೀಯ ಉಪಕರಣಗಳು:
- CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) ಯಂತ್ರ: ಸ್ಲೀಪ್ ಅಪ್ನಿಯಾಗೆ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುವಾಗ ಮೂಗಿಗೆ ಮಾಸ್ಕ್ ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಯಂತ್ರವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿ ವಾಯುನಾಳ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
- Oral Appliances: ದಂತವೈದ್ಯರು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಕೆಲವು ಮೌತ್-ಪೀಸ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಕೆಳದವಡೆಯನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಚಾಚುವಂತೆ ಮಾಡಿ, ಉಸಿರಾಟದ ನಾಳವನ್ನು ತೆರೆದಿರುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು.
3. ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ (Surgery): ಇತರ ಯಾವುದೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳು ಫಲಕಾರಿಯಾಗದಿದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ, ಗಂಟಲಿನ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಾಂಸಖಂಡಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಅಥವಾ ದವಡೆಯ ರಚನೆಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ವೈದ್ಯರು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು.
ಗೊರಕೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಚಾರವೆಂದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಬೇಡಿ. ಇದು ನಿಮ್ಮ ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಾತಿಯ ನಿದ್ದೆಗೆಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಹಾಗೂ ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ವಿಪರೀತ ಸುಸ್ತು ಎನಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಸೂಕ್ತ ತಪಾಸಣೆ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
