ಮಳೆಗಾಲದ ತಂಪಾದ ವಾತಾವರಣ ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ಇಷ್ಟವಾದರೂ, ಇದು ಸೊಳ್ಳೆಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಗೆ ಹೇಳಿಮಾಡಿದ ಕಾಲವಾಗಿದೆ. ಮನೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ನಿಲ್ಲುವ ಮಳೆನೀರು, ಹಳೆಯ ಟೈರ್ಗಳು, ಖಾಲಿ ಡ್ರಮ್ ಹಾಗೂ ಹೂಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಸೊಳ್ಳೆಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮಲೇರಿಯಾ, ಡೆಂಗ್ಯೂ, ಚಿಕನ್ಗುನ್ಯಾ, ಜೀಕಾ ಹಾಗೂ ವೆಸ್ಟ್ ನೈಲ್ ವೈರಸ್ನಂತಹ ಮಾರಣಾಂತಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಭೀತಿ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ.
“ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಿಂತ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯೇ ಲೇಸು” ಎಂಬ ಮಾತಿನಂತೆ, ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತಿ ಮುಖ್ಯ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗರ್ಭಿಣಿಯರು, ಮಕ್ಕಳು, ವೃದ್ಧರು ಮತ್ತು ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆ ಇರುವವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾಗ್ರತೆ ವಹಿಸಬೇಕು.
ಸೊಳ್ಳೆಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರಮಗಳು
ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ CDC) ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಅನ್ವಯ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ:
- ಸಂಪೂರ್ಣ ಮೈಮುಚ್ಚುವ ಉಡುಪು ಧರಿಸಿ: ತಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಹಾಗೂ ಕೈ-ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಚ್ಚುವಂತಹ ಉದ್ದನೆಯ ತೋಳಿನ ಶರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಂಟ್ ಧರಿಸುವುದರಿಂದ ಸೊಳ್ಳೆ ಕಡಿತದಿಂದ ಸುಲಭವಾಗಿ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ತಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಬಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸೊಳ್ಳೆ ಕೂತರೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಗುರುತಿಸಬಹುದು.
- ಸೊಳ್ಳೆ ನಿವಾರಕಗಳ (Repellents) ಬಳಕೆ: ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವಾಗ DEET, IR3535 ಅಥವಾ Picaridin ಅಂಶವಿರುವ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಸೊಳ್ಳೆ ನಿವಾರಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ. (ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಮುನ್ನ ಮಕ್ಕಳ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ).
- ನೀರಾವರಿ ಜಾಗಗಳ ಸ್ವಚ್ಛತೆ: ಸೊಳ್ಳೆಗಳು ಮೊಟ್ಟೆಯಿಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಹೂವಿನ ಕುಂಡಗಳು, ಬಕೆಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ಕೂಲರ್ಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ನೀರನ್ನು ಕನಿಷ್ಠ ವಾರಕ್ಕೊಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಬದಲಾಯಿಸಿ ಅಥವಾ ಖಾಲಿ ಮಾಡಿ.
- ಜಾಲರಿ ಮತ್ತು ಸೊಳ್ಳೆ ಪರದೆಯ ಬಳಕೆ: ಮನೆಗೆ ಸೊಳ್ಳೆಗಳು ನುಗ್ಗದಂತೆ ಕಿಟಕಿ ಮತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳಿಗೆ ಜಾಲರಿ (Mesh) ಅಳವಡಿಸಿ. ಮಲಗುವಾಗ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆ ಸೊಳ್ಳೆ ಪರದೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಬಳಸಿ.
- ಮುಂಜಾನೆ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಸಂಜೆ ಎಚ್ಚರ: ಡೆಂಗ್ಯೂ ಹರಡುವ ಈಡಿಸ್ (Aedes) ಸೊಳ್ಳೆಗಳು ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಮತ್ತು ಸಂಜೆಯ ವೇಳೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೊರಗಡೆ ಅಲೆದಾಡುವುದನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಒಳಿತು.
ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡಬಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಸೊಳ್ಳೆ ಕಚ್ಚಿದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವುದೇ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ, ಸ್ವಯಂ-ಔಷಧಿ (Self-medication) ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದೆ ತಕ್ಷಣವೇ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ:
- ವಿಪರೀತ ಜ್ವರ ಅಥವಾ ಬಿಟ್ಟು ಬಿಟ್ಟು ಬರುವ ಜ್ವರ
- ವಿಪರೀತ ತಲೆನೋವು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೋವು
- ಕೀಲು ಮತ್ತು ಸ್ನಾಯುಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ನೋವು
- ಮೈಮೇಲೆ ಕೆಂಪು ಗುಳ್ಳೆಗಳು ಅಥವಾ ಚುಕ್ಕೆಗಳು ಮೂಡುವುದು
- ವಾಕರಿಕೆ, ವಾಂತಿ ಮತ್ತು ವಿಪರೀತ ಸುಸ್ತು
ಇವು ಡೆಂಗ್ಯೂ, ಚಿಕನ್ಗುನ್ಯಾ ಅಥವಾ ಮಲೇರಿಯಾದಂತಹ ಗಂಭೀರ ಸೋಂಕಿನ ಆರಂಭಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿರಬಹುದು.
ಮನೆಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸೊಳ್ಳೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಸರಳ ಸಲಹೆಗಳು
- ಶುಚಿತ್ವಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ: ನೀರಿನ ಟ್ಯಾಂಕ್ಗಳನ್ನು ಶುಚಿಯಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿಡಿ. ಮನೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಕಸ ಶೇಖರಣೆಯಾಗದಂತೆ ಹಾಗೂ ತೆರೆದ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ನಿಲ್ಲದಂತೆ ಎಚ್ಚರವಹಿಸಿ.
- ಫಾಗಿಂಗ್ಗೆ ಸಹಕಾರ: ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ ಅಥವಾ ಆರೋಗ್ಯ ಇಲಾಖೆ ನಡೆಸುವ ಫಾಗಿಂಗ್ (ಹೊಗೆ ಹಾಕುವ) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿ.
- ಸೊಳ್ಳೆ ನಿವಾರಕ ಸಸ್ಯಗಳು: ಪೂರಕ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಲೆಮನ್ಗ್ರಾಸ್, ಸಿಟ್ರೊನೆಲ್ಲಾ ಮತ್ತು ತುಳಸಿಯಂತಹ ಸೊಳ್ಳೆ ನಿವಾರಕ ಗಿಡಗಳನ್ನು ಮನೆಯ ಸುತ್ತ ಬೆಳೆಸಿರಿ. (ಇವು ಸಂಪೂರ್ಣ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡದಿದ್ದರೂ, ಸೊಳ್ಳೆಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ).
- ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ: ವಿಟಮಿನ್ ಸಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳಿರುವ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ಮೂಲಕ ದೇಹದ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಗಮನಿಸಿ: ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ಕೇವಲ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆರೋಗ್ಯ ಮಾಹಿತಿಯ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜ್ವರ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಗಂಭೀರ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಅರ್ಹ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಸೂಕ್ತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಿ.